Workshop 'MindMapping'
Verdubbel het rendement van uw denkwerk!

Voor iedereen die graag zijn hersens gebruikt!

Mindmapping bestaat al heel lang als handig managementtool, maar wordt door het gebruiksgemak van de computer nu steeds meer gebruikt. Mindmapping is heel geschikt voor het formuleren en uitwerken van ideeen, plannen en voorstellen. Een Mindmap is soort een schema waarin gedachten, ideeën of informatie worden verwerkt. Het wordt een soort landkaart van wat er zich over dat onderwerp afspeelt in uw denken.

Maak eens Mindmap in plaats van een normaal verslag; u ziet in één oogopslag structuur in de informatie.

Een Mindmap sluit beter aan bij de manier waarop onze hersenen werken dan een normale tekst. Uw hersenen werken namelijk niet tekstueel en lineair. Daarom gaat het lezen en schrijven van gewone teksten meestal langzamer en het kost vaak meer energie. Het is een "breinvriendelijke" notatietechniek om sneller en beter informatie te doorgronden en te onthouden. U schrijft woorden en begrippen in uw Mindmap, maar u maakt ook gebruik van associatie, beeld, symboliek, kleur, compositie en ruimte. Daardoor spreekt Mindmapping beide hersenhelften aan waardoor u beter en creatiever kan nadenken.

Beter onthouden

Bij lezen, rekenen, leren en andere rationele activiteiten maakt u vooral gebruik van uw linker hersenhelft. Met Mindmapping maakt u meer gebruik van uw rechter hersenhelft, waar vooral visuele en creatieve activiteiten plaatsvinden. Juist met dat deel van uw hersenen kunt u meer gegevens onthouden. In een Mindmap kunt u vormen, kleuren en symbolen gebruiken. U ziet de informatie daardoor als een beeld in plaats van een tekst. Beelden werken goed, omdat de meeste mensen een sterk visueel geheugen hebben.

Overzicht

Een Mindmap kunt u in alle richtingen uitbreiden, terwijl het geheel toch overzichtelijk blijft. Met een gewone, lineaire tekst is dat veel moeilijker. U ziet in één oogopslag de belangrijkste begrippen en de onderlinge verbanden. U kunt snel en makkelijk structuur aanbrengen bij het genereren van ideeën of het maken van aantekeningen.

Creativiteit

U kunt uw ideeën heel snel op papier zetten. U komt niet zo snel vast te zitten, zoals bij tekstschrijven. Daardoor komtu sneller en makkelijker op andere ideeën.
In een Mindmap ziet u snel opvallende dingen of witte vlekken in de informatie. U wordt gestimuleerd om nieuwe, andere vragen te stellen.

Mindmapping kan gewoon met potlood en papier,

maar ook met een computerprogramma. Er is eigenlijk geen computer bij nodig. Maar dan moet u wel heel netjes tekenen en schrijven in uw schema. Maak ook vooraf een goed plan hoe u de idee-wolkjes op hun plaats wilt zetten, anders wordt het onoverzichtelijk. Met een computer gaat het meestal sneller. Er zijn een aantal software programma's te verkrijgen waarmee u Mindmaps op de computer kunt maken. Met de computer kunnen teksten en plaatjes verschoven en gecorrigeerd worden. En natuurlijk kunt u uw digitale Mindmaps via de mail gemakkelijk versturen.

Verslag leggen

Een goede mindmap begrijpt u een paar maanden later zelf nog en is overdraagbaar aan anderen. Mindmapping is ontwikkeld als een slimme manier om informatie uit brainstormsessies vast te houden. Het werkt ook als die "brainstorm" alleen in uw eigen hoofd plaats vindt. Het is meer dan alleen maar een verslag maken. Als u er aan gewend bent kunt u er erg vrij mee werken. Want u kunt iedere gedachte die in u opkomt op elk moment een plaats geven in uw schema. U kunt er ideeën mee bedenken, uitwerken en vertalen naar actie. Mindmapping kan individueel worden gebruikt, maar ook in groepsverband, bijvoorbeeld bij visie- en strategiebepaling.

Experimenteren?

Maak eens een mindmap op de computer. U kunt bijvoorbeeld Freemind proberen. Freemind is een eenvoudig, maar gratis te downloaden programma.

Er zijn allerlei soorten “mindmaps”

Beroemd is de mindmap, van de grondlegger Tony Buzan. Maar ook de conceptmap van Novak is vrij bekend. Bij de mindmap gaat het vooral om de vrije en creatieve expressie, bij de conceptmap ligt de nadruk op het ontwerpen van een structuur. De verschillen tussen deze technieken zitten vooral in de vorm- en tekenvoorschriften. Volg gewoon uw intuïtie en gebruik de technieken die het beste aansluiten bij uw persoonlijke leerstijl.

Een Mindmap volgens de regels van Buzan:

Een mindmap start met een centraal woord of begrip in een cirkel.
Vanuit deze cirkel trekt u lijnen en daarop schrijft u de belangrijkste begrippen die ermee te maken hebben.
U kunt een mindmap zo gedetailleerd maken als u wilt: u herhaalt de vorige stap gewoon steeds voor elk van de buitenste begrippen.
Vertakkingen die met elkaar samenhangen kunt u markeren door er een cirkel of een wolkje omheen te tekenen.

Een Conceptmap volgens Novak:

Schrijf alle begrippen over een onderwerp op die u te binnen schieten.
Rangschik ze van abstract naar concreet.
Groepeer samenhangende begrippen bij elkaar.
Noteer elk begrip in een cirkel.
Verbind de nabijgelegen cirkels met een lijn en bedenk bij elke lijn een uitspraak die de relatie tussen de beide begrippen aangeeft.

Tips voor mooie en duidelijke Mindmaps:

• Als u een Mindmap met de hand wilt tekenen, leg dan een A4 op zijn kant en laat in het begin veel ruimte vrij, zodat u er later nog makkelijk ideeën en verbanden aan toe kunt voegen.
• Schrijf in HOOFDLETTERS. Daarmee houdt u het kort. Dat is beter te lezen in een schema.
• Maak de Mindmap visueel in plaats van tekstueel. Gebruik illustraties, tekeningen of cartoons en noteer uw tekst alleen in sleutelwoorden.
• Maak de Mindmap snel, zonder pauzes en oordeel niet meteen over wat u opschrijft. Dat bevordert het creatief en niet-lineair denken. Breng de belangrijkste begrippen en verbanden in beeld. U hoeft geen logisch en lineair betoog te schrijven.
• Stel u zelf vragen: Waarom? Hoe? Wat? Waar? Wie? Wanneer? Hierdoor komt u vanzelf op nog meer ideeën.
• Gebruik een pijl om de richting van de verbindingen aan te geven. Denk bijvoorbeeld aan een oorzaak/gevolg-relatie, of een chronologische volgorde.
• Het symbool, het woord of de korte tekst bij een relatie moet het verband duidelijk uitdrukken.
• Gebruik vormen als vierkanten, cirkels, driehoeken etc. om gelijksoortige gebieden of begrippen te markeren. Bijvoorbeeld: in een probleemanalyse geeft u alle problemen aan met een rode driehoek en alle mogelijke oplossingen met een groene cirkel.
• Gebruik kleuren, bijvoorbeeld om gelijksoortige ideeën te markeren (vragen oranje, antwoorden groen), of om doelen en verdiepingsvragen te markeren.
• Gebruik een speciale kleur of een symbool om begrippen te markeren waaraan u nog moet werken.
• Geef ook relaties aan tussen begrippen die op afstand van elkaar in de mindmap staan. Teken bijvoorbeeld een grote pijl in een afwijkende kleur.
  

Mindmappen in de praktijk

Communiceren

Een conceptmap is een uitstekend handvat om een complex idee aan anderen over te brengen. Bijvoorbeeld in een vergadering of presentatie, maar ook in een informeel gesprek.
Een Mindmap is een prettig hulpmiddel bij het brainstormen. Elk idee dat u noteert roept nieuwe ideeën op, die u onmiddellijk een plaats kunt geven in de Mindmap. U kunt meteen de verbanden zichtbaar maken die de deelnemers zien.
Met een Mindmap brengt u een begrip snel en eenvoudig op hoofdlijnen overzichtelijk in kaart. U hoeft geen energie te steken in de exacte formulering.

Produceren

Een Mindmap kunt u uitstekend gebruiken om de onderwerpen te noteren voor een presentatie. Zorg dat het op 1 A4-tje past. U kunt zo'n schema tijdens uw presentatie veel makkelijker aflezen dan een tekst. Vooral de verbanden tussen bepaalde onderwerpen ziet u veel sneller.
Gebruik Mindmaps als verhelderende illustraties in een rapport. Het voordeel is dat u ze altijd kunt gebruiken, zelfs bij saaie of abstracte onderwerpen waarbij u niet makkelijk illustraties kunt bedenken.
Heeft u ook weleens een “writersblock”? Probeer eens vanuit de structuur te ontwerpen met een conceptmap, in plaats van meteen tekst te schrijven. Dit kan een goed hulpmiddel zijn, zowel bij creatief schrijven als bij het schrijven van gestructureerde teksten.

Studeren

Studeer effectiever; maak een eigen samenvatting van de leerstof. Dat kan goed in de vorm van een mindmap. Hierdoor herkent u structuren, onthoudt u de stof beter en denkt u actiever na over wat u leest.
Gebruik een visueel schema om oude kennis terug in uw herinnering te roepen voordat u nieuwe kennis opneemt.
Maak eens een schema met de waarnemingen, feiten, logische gevolgtrekkingen, aannames en opinies bij het kritisch analyseren van een argumentatie.

Wilt u meer weten over Mindmapping?

We hebben korte, inspirerende en vooral praktische workshops waarin u kennis maakt met Mindmapping. De de volgende onderdelen kunnen aan de orde komen:

• De werking van onze hersenen
• Denken en creativiteit
• Geheugentechnieken en leerstrategieën
• Mindmapping:
• Ontstaan en achtergrond
• Theorie en toepassingen
• Voordelen en nadelen
• Gebruiksregels
• Praktijk: oefenen met schrijven, ideeën genereren, ontwerpen, samenvatten, plannen en samenwerken met behulp van Mindmapping